Pracownicy przedsiębiorstw rolnych są narażeni na kilka poważnych chorób zawodowych. Zgodnie z danymi przedstawionymi przez KRUS, najwięcej zachorowań odnotowanych w 2018 roku dotyczyło chorób zakaźnych oraz problemów z układem oddechowym. Części z nich można zapobiec dzięki systematycznym badaniom lekarskim oraz dzięki przestrzeganiu zasad BHP.

Wyjaśniamy, jakie są najczęstsze schorzenia, do których może przyczynić się praca w przedsiębiorstwie rolnym:

Choroby układu oddechowego
Pył, a raczej zawarte w nim związki, unoszące się podczas wielu prac wykonywanych w gospodarstwie rolnym, mogą być niebezpieczne dla zdrowia. Brak odpowiedniej ochrony i częsta ekspozycja powodują, że zatrudnieni bardziej narażeni są na chorowanie na astmę, alergiczny nieżyt nosa czy zewnątrzpochodne zapalenie pęcherzyków płucnych – tzw. płuca rolnika. Warto pamiętać o tym, że objawy tych chorób nieraz mylone są z innymi schorzeniami, z tego względu należy zapewnić pracownikom stały dostęp do profilaktyki chorób układu oddechowego. Pomocne przy monitorowaniu stanu zdrowia czy nasilenia objawów będą zdjęcia RTG płuc, spirometria czy różnego rodzaju testy alergiczne.

Przewlekłe choroby układu ruchu oraz przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego
Obydwa schorzenia są ze sobą powiązane, gdyż głównymi czynnikami, które je powodują, są wymuszona pozycja ciała i przeciążenia związane z wykonywanymi pracami. Odrębną grupą schorzeń będą urazy układu ruchu związane z wypadkami. Jedne i drugie – niezdiagnozowane i nieleczone, mogą w ogromnym stopniu pogorszyć jakość życia, utrudniając sprawne poruszanie się czy wręcz uniemożliwiając ruch. Ponadto, niezwykle istotną rolę w profilaktyce i w rekonwalescencji ogrywa rehabilitacja. Kompleksowe podejście do powyższych schorzeń – oprócz stosowania kinezyterapii i fizykoterapii, obejmuje profilaktykę wad postawy, szereg badań specjalistycznych (RTG, USG) oraz szybki dostęp do neurologa czy ortopedy.

Nowotwory
Ekspozycja na substancje rakotwórcze i obecność innych szkodliwych czynników – np. palenie papierosów, zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwór. Niechlubnym przykładem są tu związki fosfonianów, obecne w pestycydach. Systematyczna kontrola morfologii krwi pozwoli na szybkie wykrycie niepokojących zmian. W związku z tym pracodawcy powinni zapewnić pracownikom dostęp do profilaktyki onkologicznej, gdyż zatrudnieni w przedsiębiorstwach rolnych objęci są ryzykiem nowotworowym. Pracowniczy program profilaktyczny oferuje nie tylko obszerną diagnostykę, lecz także wsparcie psychoonkologa w razie zachorowania. Czas wykrycia nowotworu jest niezwykle istotny i ma wpływ na przebieg leczenia.

Choroby zakaźne
Kontakt ze zwierzętami i praca w terenie zwiększają ryzyko zachorowania na różnego rodzaju choroby zakaźne. Niestety nie na wszystkie z nich można się zaszczepić. Zgodnie z danymi KRUS, to właśnie choroby zakaźne są najczęściej zgłaszaną chorobą zawodową przez rolników. Wśród nich przeważa borelioza i kleszczowe zapalenie opon mózgowych. Zatrudnieni w przedsiębiorstwach rolniczych są drugą po leśnikach grupą zawodową szczególnie narażoną na ukąszenia kleszczy.

Choroby słuchu
Długotrwałe przebywanie w bliskim otoczeniu maszyn wytwarzających wysokie dźwięki, powoduje tymczasowe i trwałe uszkodzenia słuchu. Niestety zdarza się, że część maszyn i ciągników przekracza dopuszczalne normy hałasu. Dlatego oprócz przestrzegania norm i zasad BHP, warto objąć pracowników kompleksowymi badaniami audiometrycznymi. Pogorszenie słuchu szczególnie obniża jakość życia i może stanowić niebezpieczeństwo dla człowieka.

Źródła:
1) www.krus.gov.pl/ zadania-krus/prewencja/choroby-zawodowe-rolnikow/statystyka-chorob-zawodowych/ (dostęp 25.07.2019 r.),
2) www.mp.pl/pacjent/onkologia/aktualnosci/204159,glifosat-zwieksza-ryzyko-nowotworow (dostęp 25.07.2019 r.),
3) Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy.