Według najnowszych badań, w Polsce rocznie notowanych jest ok. 90 tys. zawałów serca! W poniższym tekście wyjaśniamy, czym jest zawał serca, jakie są jego przyczyny, jak mu zapobiegać oraz co robić, gdy przydarzy się pracownikowi.

Aż 10% przypadków to osoby młode, przed 45 r.ż. Zdecydowaną większość stanowią mężczyźni. Wzrasta jednak liczba zawałów u młodych kobiet, które stanowią ok. 20% pacjentów z zawałem serca przed 55. rokiem życia. W grupie narażonych są zatem osoby aktywne zawodowo.


Co to jest zawał serca

Zawał serca, potocznie zwany atakiem serca to martwica mięśnia sercowego. Jest wynikiem niedokrwienia tego narządu, które następuje wskutek zamknięcia tętnicy doprowadzającej krew do serca. W razie podejrzenia zawału niezbędne jest szybkie działania. To może uratować życie.


Zawał. Objawy i przyczyny

Przyczyną zawału jest miażdżyca tętnic wieńcowych. Miażdżycę wywołuje wysoki poziom cholesterolu, nadciśnienie tętnicze, otyłość, brak aktywności fizycznej, cukrzyca, niewłaściwa dieta i przewlekły stres. Wśród najbardziej charakterystycznych objawów wymienia się tzw. ból zawałowy w klatce piersiowej. Jest bardzo silny i na ogół narasta z czasem.


Ból w klatce piersiowej a stres

Przewlekły stres jest przyczyną wielu schorzeń, zwłaszcza kardiologicznych i neurologicznych.
Ból w klatce piersiowej, jako manifestacja choroby wieńcowej, należy umieć rozpoznawać. Nie każdy ból w klatce piersiowej jest niepokojący, np. nerwobóle w klatce piersiowej stres może często wywoływać. Są to zwykle bóle, których źródło możemy wskazać palcem. Nie wolno ich jednak bagatelizować, jeżeli nie umiemy ich prawidłowo rozpoznać. Bóle w klatce piersiowej pojawiające się w trakcie wysiłku, dużego stresu mogą być oznaką zawału wymagają szybkiej fachowej diagnozy, pomocy lekarskiej. Należy pamiętać, że o zawale świadczyć mogą też odczuwalne dodatkowo duszności, którym może towarzyszyć kaszel (w skrajnych przypadkach z odkrztuszaniem pienistej wydzieliny), ogólne osłabienie, zawroty głowy, kołatanie serca oraz ból brzucha z nudnościami bądź wymiotami.


Zawał serca w pracy

Określenie, czy zawał można uznać za wypadek przy pracy, jest złożonym zagadnieniem. Według definicji, za wypadek przy pracy uznaje się zdarzenie nagłe, spowodowane przyczyną zewnętrzną. Jego wystąpienie musi być związane z wykonywana pracą. Problem zakwalifikowania zawału serca w pracy jako wypadek wynika z tego, że proces prowadzący do tego stanu zachodzi wewnątrz organizmu. Dlatego ciężko doszukiwać się tu przyczyn zewnętrznych. Jednak niektóre sytuacje mogą mieć wpływ na wystąpienie zawału, a nawet na jego wywołanie. Dotyczy to przede wszystkim zdarzeń nadzwyczajnych. Jeśli pracownik w dniu zawału wykonywał typowe obowiązki, stanowiące rutynowe czynności, nie był poddany nadzwyczajnym okolicznościom związanym z wykonywaną pracą, nie można mówić o wypadku.


Co dalej po zawale?

O tym ile zwolnienia lekarskiego po zawale serca będzie przysługiwało pracownikowi, decyduje wiele czynników. Zalecany przez lekarzy okres zwolnienia lekarskiego po zawale serca wynosi 30 dni. W tym czasie pacjent powinien stopniowo wracać do aktywności fizycznej, unikając przy tym dużych wysiłków.

Czasem za długotrwałą niezdolność do pracy z powodu problemów zdrowotnych należy się pracownikowi odszkodowanie. Odszkodowanie za zawał serca w pracy należy się jednak tylko wtedy, gdy zdarzenie zostanie uznane za wypadek przy pracy.


Zawał serca a renta

Renta chorobowa po zawale przysługuje osobom, które spełniają następujące warunki:

  • niezdolność do pracy,
  • uzyskanie wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego,
  • niezdolność do pracy powstała w okresach składkowych lub nieskładkowych albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.

Praca po zawale serca po upływie zwolnienia lekarskiego i przy braku powikłań jest dozwolona.


Jak zapobiegać?

Zawał serca zalicza się do chorób cywilizacyjnych. Oznacza to, że wpływ na jego wystąpienie ma w dużej mierze styl życia. Odpowiednia dieta, dużo ruchu, rzucenie palenia, unikanie przewlekłych stresów, a przede wszystkim, regularne kontrolowanie stanu zdrowia, mogą w znaczącym stopniu obniżyć ryzyko ataku serca. Wychodząc naprzeciw pracodawcom, którzy chcą zadbać o zdrowie pracowników, SALTUS Ubezpieczenia wprowadził do swojej oferty Pracownicze Programy Profilaktyczne. Jeden z wariantów Profilaktyka kardiologiczna + walka dla serca oferuje kompleksową profilaktykę chorób serca. Wśród badań, do których dostęp mają pracownicy objęci programem, są m.in.: morfologia krwi, badanie poziomu cholesterolu, EKG, ECHO serca, próba wysiłkowa. Po hospitalizacji kardiologicznej ubezpieczonym dodatkowo przysługuje m.in.: teleopieka kardiologiczna, pomoc pielęgniarki po hospitalizacji, wypożyczenie lub zakup sprzętu rehabilitacyjnego, dostarczenie leków i posiłków, transport medyczny na badania kontrolne oraz medyczne usługi ambulatoryjne, w tym: konsultacje z lekarzami, rezonans magnetyczny klatki piersiowej, tomografia serca, badania laboratoryjne.